Fizik
Ziraat FakültesiTarla Bitkileri
- Kodu
- FZK002
- Yarıyılı
- 2026-2027 Güz Yarıyılı
- Teorik
- 3
- Uyg.-Lab
- 0-0
- Kredi
- 3
- AKTS
- 3
- Dersin türü
- Zorunlu
- Düzeyi
- Lisans
- Dili
- Türkçe
- Kategorisi
- Temel mesleki dersler
- Dersi veren
- Öğr. Gör. OĞUZHAN YAZICI
Dersin amacı
Mekaniğin temel kavramlarının anlaşılmasını sağlamak ve fizik problemlerinin çözümü için doğru teknikleri kazandırmak.
Öğrenme çıktıları
- ÖÇ-1Bir parçacığın momentumunu tanımlar ve parçacığa etkiyen net kuvvet ile momentun zamanla değişimini ifade eder; Parçacık sisteminin toplam momentumunun korunumlu olması için gerekli şartları sıralar; Çarpışan iki kütleyi içeren problemleri çözer; Esnek, esnek olmayan ve hiç esnek olmayan çarpışmalar arasındaki önemli farkları tartışır; Bir parçacık sisteminin kütle merkezini tanımlar ve kütle merkezi hareketini inceler; Cismin kütlesinin hareketle birlikte değiştiği roket fırlatılması gibi durumları analiz eder.
- ÖÇ-2Bir kuvvetin bir cisim üzerine iş yapmasını tanımlar ve yapılan işi hesaplar; Kinetik enerjiyi tanımlar ve fiziksel olarak anlamını ifade eder; Bir cismin üzerine yapılan toplam işin bu cismin kinetik enerjisini nasıl değiştireceğini tartışır ve bu ilkeden hareketle mekanik problemleri çözer; Yapılan toplam iş ile kinetik enerjideki değişiklik arasındaki bağıntıyı, kuvvetlerin sabit olmadığı veya cismin eğri bir yol izlediği durumlarda da kullanır; İşin yapılma hızı olan gücün yer aldığı problemleri çözer.
- ÖÇ-3Fizikte kuvvet kavramını tanımlar ve kuvveti vektörel olarak ifade eder; Bir cismin üzerindeki net kuvveti tanımlar ve net kuvvetin sıfır olduğu durumu tartışır; Bir cismin üzerindeki net kuvvet ile cismin kütlesi ve ivmesi arasındaki ilişkiyi yazar; İki cismin birbirine uyguladığı kuvvetler arasındaki ilişkiyi tartışır.
- ÖÇ-4Doğrusal hareket, ortalama ve anlık hız, ortalama ve anlık ivme kavramlarını tanımlar ve kullanır; Doğrusal harekette, konum-zaman, hız-zaman ve imve-zaman grafiklerini yorumlar; Serbest düşmeyi de içeren sabit ivmeli doğrusal hareket problemlerini çözer; Doğrusal harekette ivmenin sabit olmadığı durumları tartışır.
- ÖÇ-5Mekaniğin temel niceliklerini tanımlar ve bunları ölçerken uygun birimleri kullanır; Hesaplamalarda anlamlı basamakları kullanır; Vektörler ve skalarlar arasındaki farkları sıralar; Vektörleri grafiksel olarak toplar ve çıkarır; Bir vektörün bileşenlerini yazar ve bileşenleri vektörel hesaplar yaparken kullanır; Birim vektörü tanımlar ve bileşenlerle birlikte vektörü tanımlamakta kullanır; Vektörleri çarpmada iki farklı yöntemi kullanır.
- ÖÇ-6Bir cismin konumunu vektör kullanarak iki ya da üç boyutta ifade eder; Bir cismin konumun zamanla değişimini kullanarak vektörel hızı ve vektörel ivmeyi hesaplar; Bir cismin izlediği eğri yolu tanımlar; sabit ya da değişken süratle dairesel hareketin temel kavramlarını ifade eder; Bir cismin hareketinde iki ayrı gözlem çerçevesinden izlenen hızları arasındaki ilişkiyi ifade eder.
- ÖÇ-7Dengedeki bir cismin üzerine etki eden kuvvetlerin yer aldığı problemleri Newtonun birinci yasasını kullanarak çözer; İvmelenen bir cismin üzerine etkiyen kuvvetleri içeren problemleri Newtonun ikinci yasasını kullanarak çözer; Statik sürtünme, kinetik sürtünme, yuvarlanma sürtünmesi ve akışkan sürtünmesi gibi değişik sürtünme kuvvetlerinin doğasını inceler ve bu kuvvetlerin bulunduğu problemleri çözer; Merkezcil ve merkezkaç kuvvetlerinin hangi referans sistemlerine göre tarif edildiğini ayırt eder ve dönme dinamiği problemlerine uygular; Çembersel bir yörüngede üzerinde hareket eden bir cisme etki eden kuvvetlerin yer aldığı problemleri çözer; Doğada bulunan dört temel kuvvetin özelliklerini tanımlar.
- ÖÇ-8Bir cismin veya yapının dengede olabilmesi için gerekli şartları sıralar; Bir cismin kütle merkezini cismin dengesiyle ilişkilendirir; Katı cisimlerle ilgili denge problemlerini çözer; Bir cismin çekilme, sıkışma, bastırılma veya kesilmeye maruz kalması durumunda şeklindeki değişimi tartışır.
- ÖÇ-9Kütleçekimi potansiyel enerji kavramını dikey hareket içeren problemlerde kullanır; Esneklik potansiyel enerjisini yaylara bağlı cisimlerle ilgili problemlerde kullanır; Korunumlu ve korunumsuz kuvvetler arasındaki farkı ifade eder ve bu iki kuvvetin etkilediği cisimlerin hareketini içeren problemleri çözer; Korunumlu kuvvet ile ilgili potansiyel enerji fonksiyonundan korunumlu kuvvet ifadesini çıkarır; Bir korunumlu kuvvetin etkisi altında olan bir cismin tek boyuttaki hareketini anlamak için enerji diyagramlarını kullanır.
Dersin içeriği
Fizik ve ölçme, vektörler, kinematik, Newton yasaları, dairesel hareket, iş ve enerji, potansiyel enerji ve enerjinin korunumu, çizgisel momentum ve korunumu.
Haftalık konular
| Hafta | Konu | Ön hazırlık / yöntem |
|---|---|---|
| 1 | Fiziğin doğası, Fizik problemlerinin çözümü, standartlar ve birimler, birimlerin tutarlığı ve dönüşümleri, belirsizlik ve anlamlı basamak, tahminler ve büyüklüğün derecesi, vektörler ve vektörel toplam, vektörlerin bileşenleri, birim vektör, vektörlerin çarpımı | [1] syf: 1-36 |
| 2 | Yerdeğiştirme, zaman ve ortalama hız, anlık hız. | [1] syf: 36-43 |
| 3 | ortalama ve anlık ivme, sabit ivmeli hareket, serbest düşen cisimler, integrasyonla hız ve konum | [1] syf: 43-71 |
| 4 | Konum ve hız vektörleri, ivme vektörü, | [1] syf: 71-79 |
| 5 | Eğik atış hareketi, dairesel hareket, bağıl hız. | [1] syf: 79-107 |
| 6 | Kuvvet ve etkileşimler, Newtonun birinci yasası, Newtonun ikinci yasası. | [1] syf: 107-120 |
| 7 | kütle ve ağırlık, Newtonun üçüncüyasası, serbest cisim diyagramları. | [1] syf: 120-136 |
| 8 | 1. Arasınav, Newtonun birinci yasasının uygulamaları (dengedeki parçacık), Newtonun ikinci yasasının uygulamaları (parçacıkların dinamiği). | [1] syf: 136-149 |
| 9 | Sürtünme kuvvetleri, dönme hareketinin dinamiği, doğadaki temel kuvvetler. | [1] syf: 149-181 |
| 10 | İş, kinetik enerji ve İş-enerji teoremi. | [1] syf: 181-192 |
| 11 | Değişken kuvvetlerle iş ve enerji, güç. | [1] syf: 192-213 |
| 12 | Kütleçekimi potansiyel enerjisi, esneklik potansiyel enerjisi. | [1] syf: 213-228 |
| 13 | Korunumlu ve korunumsuz kuvvetler, kuvvet ve potansiyel enerji, enerji diyagramları. | [1] syf: 228-247 |
| 14 | Momentum ve itme, momentumun korunumu. Momentumun korunumu ve çarpışmalar, esnek çarpışmalar, kütle merkezi, Denge şartları, ağırlık merkezi, katı cisimlerin denge problemlerinin çözümü, gerilme, şekil değişikliği, esneklik modülü, esneklik ve plastiklik. | [1] syf: 247-285, 354-383 |
| 15 | Final Sınavı 1. Hafta | |
| 16 | Final Sınavı 2. Hafta |
Kaynaklar ve materyaller
- Ders notu
- [1]Üniversite Fiziği Cilt 1, Young ve Freedman, Pearson Education Yayıncılık
- Diğer kaynaklar
- [1]Fen ve Mühendislik için Fizik, 5. baskı, Cilt 1, Editör, Kemal Çolakoğlu, Ankara, 2002.
- Dokümanlar
- İnternet sayfası üzerinden verilir.
- Ödevler
- Dersin Yürütücüsü Tarafından Dönem İçerisinde Periyotlarla Verilir
- Sınavlar
- Dönem Başlarında WEB Üzerinde Duyurulacaktır
Değerlendirme
- Arasınav 1 %30
- Ödev 1 %10
- Dönem Sonu Sınavı %60
Program çıktıları ile ilişkisi
- PÇ-1A) Matematik, fen bilimleri ve Ziraat Mühendisliği Tarla Bitkileri disiplinine özgü konularda yeterli bilgi birikimi; bu alanlardaki kuramsal ve uygulamalı bilgileri, karmaşık mühendislik problemlerinde kullanabilme becerisi.
- PÇ-2B) Ziraat Mühendisliği Tarla Bitkileri alanındaki karmaşık problemleri tanımlama, formüle etme ve çözme becerisi, bu amaçla uygun analiz ve modelleme yöntemlerini seçme ve uygulama becerisi.
- PÇ-3C) Ziraat Mühendisliği Tarla Bitkileri alanıyla ilgili karmaşık bir sistemi, süreci, cihazı veya ürünü gerçekçi kısıtlar ve koşullar altında bir başka değişle eldeki imkanlar ve söz konusu alanın mevcut durumu dikkate alınarak belirli gereksinimleri karşılayacak şekilde tasarlama becerisi ve bu amaçla modern tasarım yöntemlerini uygulama becerisi.
- PÇ-4D) Ziraat Mühendisliği Tarla Bitkileri uygulamalarında karşılaşılan karmaşık problemlerin analizi ve çözümü için gerekli olan modern araçları seçme ve kullanma becerisi, bilişim teknolojilerini etkin bir şekilde kullanma becerisi.
- PÇ-5E) Ziraat Mühendisliği Tarla Bitkileri alanında karşılaşılan karmaşık problemlerinin veya disipline özgü araştırma konularının incelenmesi için deney tasarlama, deney yapma, veri toplama, sonuçları analiz etme ve yorumlama becerisi.
- PÇ-6F) Disiplin içi ve çok disiplinli takımlarda etkin biçimde çalışabilme becerisi; bireysel çalışma becerisi
- PÇ-7G) Alanında etkin rapor yazma ve yazılı olan raporları anlama, tasarım ve üretim raporları hazırlayabilme, etkin sunum yapabilme, açık ve anlaşılabilir talimat alma ve verme becerisi.
- PÇ-8H) Yaşam boyu öğrenmenin gerekliliği konusunda farkındalık; bilgiye erişebilme, bilim ve teknolojideki gelişmeleri izleme ve kendini sürekli yenileme becerisi.
- PÇ-9I) Etik ilkelerine uygun davranma, mesleki ve etik sorumluluk ve mühendislik uygulamalarında kullanılan standartlar hakkında bilgi.
- PÇ-10J) Ziraat Mühendisliği Tarla Bitkileri alanıyla ilgili proje yönetimi, risk yönetimi ve değişiklik yönetimi gibi, iş hayatındaki uygulamalar hakkında bilgi; girişimcilik, yenilikçilik hakkında farkındalık; sürdürülebilir kalkınma hakkında bilgi.
- PÇ-11K) Ziraat Mühendisliği Tarla Bitkileri uygulamalarının evrensel ve toplumsal boyutlarda sağlık, çevre ve güvenlik üzerindeki etkileri ve çağın mühendislik alanına yansıyan sorunları hakkında bilgi; mühendislik çözümlerinin hukuksal sonuçları konusunda farkındalık.
| ÖÇ-1 | ÖÇ-2 | ÖÇ-3 | ÖÇ-4 | ÖÇ-5 | ÖÇ-6 | ÖÇ-7 | ÖÇ-8 | ÖÇ-9 | |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| PÇ-1 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 |
| PÇ-2 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 |
| PÇ-3 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 |
| PÇ-4 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 |
| PÇ-5 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 |
| PÇ-6 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 |
| PÇ-7 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 |
| PÇ-8 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 |
| PÇ-9 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 |
| PÇ-10 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 |
| PÇ-11 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 |
AKTS iş yükü
| Etkinlik | Sayı | Süre | Toplam |
|---|---|---|---|
| Ara Sınav 1 | 1 | 10 | 10 |
| Yarıyıl Sınavı | 1 | 10 | 10 |
| Ders süresi(sınav haftası dahildir: toplam ders saati) | 16 | 3 | 48 |
| Sınıf dışı ders çalışma süresi(ön çalışma, pekiştirme) | 14 | 2 | 28 |
| Toplam iş yükü | 96 | ||
| Toplam iş yükü / 30 | 3 | ||
| Dersin AKTS kredisi | 3 | ||