İçeriğe geç
Ziraat Fakültesi

Bağcılık ve Meyvecilik

Ziraat FakültesiTarla Bitkileri

Kodu
ZMO223
Yarıyılı
2026-2027 Güz Yarıyılı
Teorik
2
Uyg.-Lab
2-0
Kredi
3
AKTS
3
Dersin türü
Zorunlu
Düzeyi
Lisans
Dili
Türkçe
Kategorisi
Temel mesleki dersler
Ön koşul (tavsiye)
-
Dersi veren
Prof. Dr. DEMİR KÖK

Dersin amacı

Dünya ve ülkemiz bağcılığının ve meyveciliğinin tarihçesi ve durumu hakkında genel bilgi vermektir

Öğrenme çıktıları

  1. ÖÇ-1Bağcılık ve meyvecilik hakkında genel bilgi sahibi olmak
  2. ÖÇ-2Ülkemiz yetiştirilen sofralık, şaraplık ve kurutmalık üzüm çeşitlerinin isimlerini bilir
  3. ÖÇ-3Asma bitkisinin toprak altı ve toprak üstü organlarını bilir
  4. ÖÇ-4Türkiye’ de yetiştirilen meyve türlerini genel hatlarıyla bilir

Dersin içeriği

Dünya bağcılığı ve genel durumu; ülkemiz bağcılığının tarihçesi ve genel durumu; asmanın sistematikteki yeri; üzümlerin botanik ve ticari olarak sınıflandırılması; kültür asmasının tanınması; asmanın iklim istekleri; asmanın çoğaltılması; aynı şekilde meyvecilik de anlatılacaktır

Haftalık konular

HaftaKonuÖn hazırlık / yöntem
1Ülkemiz bağcılığının kısa tarihçesi, eski bağcılık ve yeni bağcılık kavramları1-sayfa 4-13; 1-sayfa 4
2Ülkemiz bağcılığının günümüzdeki durumu, Türkiye bağcılık üretim bölgeleri ve bu bölgelerde yetiştirilen üzüm çeşitleri1-sayfa 6-13; 1-sayfa 10-14
3Asmanın sistematikteki yeri, kültür asmasının tanınması, asmanın toprakaltı organları ve asmanın toprak üstü organlarına giriş1-sayfa 41-43; 1-sayfa 46-52; 1- sayfa 62
4Asmada gövde, ana kollar, iki yıllık dallar, bir yıllık dallar, yazlık sürgün ve bunların özellikleri, asmada çiçek tipleri, partenokarpik tane, stenospermokarpik tane ve tanede ben düşme olayı (verasion)1-sayfa 62-129
5Asmanın iklim istekleri, meteorolojik faktörleri, coğrafi faktörler, don olayları ve dondan korunma yöntemleri1-sayfa 223-233
6Asmanın çoğaltılması, generatif üretim ve vejetatif üretim yöntemleri: daldırma ile çoğaltma, çelikle çoğaltma, asma da çelik tipleri1-sayfa 240-245
7ARA SINAV
8Aşı ile çoğaltma, bağcılıkta aşının kullanım amacı, yarma aşı ve masabaşı omega aşısı1-sayfa 246-249; 1-sayfa 256-261
9Meyvecilik kültürünün tarihçesi, meyveciliğin ülke ekonomisi açısından önemi, Dünya’ da ve Türkiye’ de yetiştirilen meyve türleri ve çeşit zenginliği, Meyveciliğin ekolojik istekleri: sıcaklık, toprak, nem, ışık, sis, dolu, kırağı ve rüzgarların önemi. Meyvecilik açısından donlar ve önleme yolları.Gerçekçioğlu ve ark., S: 1-51
10Meyve ağaçlarında çiçek tomurcuğu oluşumu, fizyolojik ve morfolojik ayrım safhaları, çiçek tomurcuğu oluşumu üzerine etkili olan faktörler, Meyve türlerinde çiçek, tomurcuk ve dal yapılarıGerçekçioğlu ve ark., S: 51-85
11Tozlanma, döllenme ve meyve tutumu, eşeysel uyuşmazlık, kısırlıklar, partenokarpi, apomiksis, Meyve türlerinde çiçek ve meyve dökümleri,seyreltme, periyodisite.Gerçekçioğlu ve ark., S: 85-108
12Meyve çeşit bilimi (pomoloji), meyvelerin sınıflandırılması, önemli meyve çeşitleri, Tohumlarda dinlenme, dinlenmenin kesilmesi için uygulamalar, tomurcuklarda dinlenmeGerçekçioğlu ve ark., S: 288-384
13Bitki büyümesini düzenleyici maddeler, özellikleri ve meyvecilikte kullanım alanları, Meyvecilikte çoğaltma ve meyve fidanı yetiştirilmesi, generatif ve vegetatif çoğaltma, aşılı köklü fidan elde etme uygulamaları.Gerçekçioğlu ve ark., S: 109-284
14Meyve bahçesi tesisi, yıllık bakım işleri, çeşitli teknik ve kültürel uygulamalar, Meyve ağaçlarının beslenmesi, köklerin fonksiyonları ve su dengesi, topraktaki besin maddeleri ve önemi, karbon asimilasyonuGerçekçioğlu ve ark., S: 385-492
15Meyve ağaçlarında budama ve terbiye sistemleri, Meyve ağaçlarında derim, ürünlerin standardizasyonu, ambalajlanması, muhafaza ve pazarlama.Gerçekçioğlu ve ark., S: 385-492
16Final Sınavı

Kaynaklar ve materyaller

Ders notu
1-ÇELİK, S. 2007.Bağcılık (Ampeloloji).Avcı ofset, ISBN:978-975-94530-0-8, İstanbul.
2.Gerçekçioğlu R, Bilgener Ş, Soylu A . Genel Meyvecilik, Nobel Yayınları.
Diğer kaynaklar
1.Geenel Bağcılık, A.J. Winkler, J.A. Cook, W.M. Kliewer, L.A. Lider, University Press of California, Berkeley and Los Angeles, 1974. 2.Genel Bağcılık, Hasan Çelik, Y.Sabit Ağaoğlu, Yılmaz Fidan, Birhan Marasalı, Gökhan Söylemezoğlu, Sun Fidan A.Ş. Mesleki Kitaplar Serisi:1, 1998. 3.Bilimsel ve Uygulamalı Bağcılık (Asma Biyolojisi), Y.S. Ağaoğlu, Kavaklıdere Eğitim Yayınları No:1, Ankara, 1999. 4.Bilimsel ve Uygulamalı Bağcılık (Asma Fizyolojisi-I), Y.S. Ağaoğlu, Kavaklıdere Eğitim Yayınları No:5, Ankara, 2002.

Değerlendirme

  • Arasınav 1 %20
  • Uygulama %20
  • Dönem Sonu Sınavı %60

Program çıktıları ile ilişkisi

  1. PÇ-1A) Matematik, fen bilimleri ve Ziraat Mühendisliği Tarla Bitkileri disiplinine özgü konularda yeterli bilgi birikimi; bu alanlardaki kuramsal ve uygulamalı bilgileri, karmaşık mühendislik problemlerinde kullanabilme becerisi.
  2. PÇ-2B) Ziraat Mühendisliği Tarla Bitkileri alanındaki karmaşık problemleri tanımlama, formüle etme ve çözme becerisi, bu amaçla uygun analiz ve modelleme yöntemlerini seçme ve uygulama becerisi.
  3. PÇ-3C) Ziraat Mühendisliği Tarla Bitkileri alanıyla ilgili karmaşık bir sistemi, süreci, cihazı veya ürünü gerçekçi kısıtlar ve koşullar altında bir başka değişle eldeki imkanlar ve söz konusu alanın mevcut durumu dikkate alınarak belirli gereksinimleri karşılayacak şekilde tasarlama becerisi ve bu amaçla modern tasarım yöntemlerini uygulama becerisi.
  4. PÇ-4D) Ziraat Mühendisliği Tarla Bitkileri uygulamalarında karşılaşılan karmaşık problemlerin analizi ve çözümü için gerekli olan modern araçları seçme ve kullanma becerisi, bilişim teknolojilerini etkin bir şekilde kullanma becerisi.
  5. PÇ-5E) Ziraat Mühendisliği Tarla Bitkileri alanında karşılaşılan karmaşık problemlerinin veya disipline özgü araştırma konularının incelenmesi için deney tasarlama, deney yapma, veri toplama, sonuçları analiz etme ve yorumlama becerisi.
  6. PÇ-6F) Disiplin içi ve çok disiplinli takımlarda etkin biçimde çalışabilme becerisi; bireysel çalışma becerisi
  7. PÇ-7G) Alanında etkin rapor yazma ve yazılı olan raporları anlama, tasarım ve üretim raporları hazırlayabilme, etkin sunum yapabilme, açık ve anlaşılabilir talimat alma ve verme becerisi.
  8. PÇ-8H) Yaşam boyu öğrenmenin gerekliliği konusunda farkındalık; bilgiye erişebilme, bilim ve teknolojideki gelişmeleri izleme ve kendini sürekli yenileme becerisi.
  9. PÇ-9I) Etik ilkelerine uygun davranma, mesleki ve etik sorumluluk ve mühendislik uygulamalarında kullanılan standartlar hakkında bilgi.
  10. PÇ-10J) Ziraat Mühendisliği Tarla Bitkileri alanıyla ilgili proje yönetimi, risk yönetimi ve değişiklik yönetimi gibi, iş hayatındaki uygulamalar hakkında bilgi; girişimcilik, yenilikçilik hakkında farkındalık; sürdürülebilir kalkınma hakkında bilgi.
  11. PÇ-11K) Ziraat Mühendisliği Tarla Bitkileri uygulamalarının evrensel ve toplumsal boyutlarda sağlık, çevre ve güvenlik üzerindeki etkileri ve çağın mühendislik alanına yansıyan sorunları hakkında bilgi; mühendislik çözümlerinin hukuksal sonuçları konusunda farkındalık.
ÖÇ-1ÖÇ-2ÖÇ-3ÖÇ-4
PÇ-11111
PÇ-20000
PÇ-31111
PÇ-41111
PÇ-50000
PÇ-63333
PÇ-71111
PÇ-82222
PÇ-93322
PÇ-100000
PÇ-112232

AKTS iş yükü

EtkinlikSayıSüreToplam
Uygulama Sınavı 1133
Ara Sınav 1133
Dönem Sonu Sınavı133
Ders süresi(sınav haftası dahildir: toplam ders saati)16464
Sınıf dışı ders çalışma süresi(ön çalışma, pekiştirme)10220
Toplam iş yükü93
Toplam iş yükü / 303
Dersin AKTS kredisi3
Ders formu Yeni sekmede aç